آمار سهم 20 درصد کم هزینه‌ترین جمعیت در مناطق روستایی براساس دهک وزنی (از سال ۱۳۶۳ تا ۱۴۰۳)

این گزارش به تحلیل آماری سهم 20 درصد کم‌هزینه‌ترین جمعیت در مناطق روستایی دهک وزنی بر اساس داده‌های رسمی منتشر شده توسط مرکز آمار ایران در بازه زمانی سال‌های 1363 تا 1403 می‌پردازد. این شاخص یکی از معیارهای کلیدی برای درک وضعیت توزیع هزینه‌ها و سطح رفاه در میان اقشار روستایی کشور محسوب می‌شود که تغییرات آن در طول این چهل سال به دقت مورد بررسی قرار گرفته است.

در ابتدای دوره مطالعاتی یعنی سال 1363، سهم 20 درصد کم‌هزینه‌ترین جمعیت در مناطق روستایی دهک وزنی برابر با 6.63 درصد بوده است. با نگاهی به پایان این بازه آماری در سال 1403، مشاهده می‌شود که این شاخص به رقم 6.81 درصد رسیده است که نشان‌دهنده نوسانات میان‌دوره‌ای در طول این چهار دهه است. دسترسی به این نوع آمار به تحلیل‌گران کمک می‌کند تا الگوهای مصرفی در مناطق روستایی را با دقت بیشتری ارزیابی کنند.

نوسانات و روندهای سهم 20 درصد کم‌هزینه‌ترین جمعیت

بررسی داده‌های تجمیعی نشان می‌دهد که سهم 20 درصد کم‌هزینه‌ترین جمعیت روستایی از هزینه‌های کل در بازه‌های زمانی مختلف تغییرات محسوسی داشته است. به عنوان مثال، در سال 1369 این شاخص به پایین‌ترین سطح خود در دهه 60 یعنی 5.20 درصد رسید. پس از آن در سال 1370 و 1371 روندی صعودی را تجربه کرد و به ترتیب ارقام 5.33 و 5.54 درصد را به ثبت رساند. این داده‌های دقیق، بخشی از بانک آمارفکت است که تغییرات اقتصادی در مناطق روستایی را به تصویر می‌کشد.

در دهه 90 شمسی، شاهد ثبت رکوردهای بالاتری در این شاخص بودیم. برای نمونه در سال 1391، سهم این گروه از جمعیت روستایی به 7.51 درصد افزایش یافت و در سال 1392 نیز با رسیدن به مقدار 7.77 درصد، یکی از بالاترین مقادیر در کل بازه چهل‌ساله مورد مطالعه را تجربه کرد. پس از سال 1392، نوسانات به سمت ارقام میانی میل کرد و در سال‌های اخیر یعنی از 1400 تا 1403، این سهم در محدوده 6.74 تا 6.89 درصد تثبیت شده است.

جمع‌بندی تحلیل آماری

تحلیل داده‌های موجود نشان می‌دهد که سهم 20 درصد کم‌هزینه‌ترین جمعیت در مناطق روستایی دهک وزنی در طول ۴۰ سال گذشته همواره در یک بازه مشخص در نوسان بوده است. کمترین میزان ثبت شده مربوط به سال 1369 با 5.20 درصد و بیشترین مقدار مشاهده شده مربوط به سال 1392 با 7.77 درصد می‌باشد. این آمارها بیانگر آن است که سهم این دهک‌ها در مناطق روستایی در طول دو دهه اخیر تغییرات ساختاری عمیقی را پشت سر گذاشته و از اوج‌های دهه 90، اکنون به ثبات نسبی در حدود 6.8 درصد رسیده است.